Artı Gerçek- Antep'te restorasyon projeleriyle gündeme gelen tarihi Bey Mahallesi'ndeki tescilli Ermeni konakları, ticari işletmelere dönüştürülüyor.
KÜLTÜREL MİRAS TEHDİT ALTINDAÖzgün sivil mimari dokusunu barındıran tarihi Bey Mahallesi'ndeki hareketlilik, tarihsel kimliği kültürel mirası tehdit ediyor. Ermeni taş ustalarının elinden çıkan tescilli konaklar, kültürel koruma projeleriyle geleceğe taşınmaktan ziyade, hızla ticari işletmelere dönüyor.
ERMENİ TAŞ USTALARININ İZLERİTarihsel olarak Ermeni nüfusunun yoğun yaşadığı kentin sosyo-kültürel belleğinde derin izler bırakan Bey Mahallesi, mimari karakterini dönemde şekillenen taş işçiliğine borçlu. Bölgeye özgü 'havara' 'keymıh' taşlarıyla inşa edilen, dış dünyaya kapalı ancak geniş avlulara açılan yüksek duvarlı konaklar, yalnızca birer yapı değil, dönemin toplumsal yaşam ritmini mekânsal hafızasını günümüze taşıyan birer belge niteliğinde. Ancak son yıllarda kentsel sit alanı ilan edilerek yürütülen dönüşüm projeleri, yapıların tarihsel bağlamından koparılması riskini beraberinde getiriyor.
İNSANSIZLAŞTIRMA TİCARİLEŞTİRMEBölgede yürütülen restorasyon süreçleri, aslına uygun koruma kamusal hafızayı canlandırma iddiası taşısa pratik uygulamalar mahallenin insansızlaşmasına ticarileşmesine yol açıyor. Yapılan müdahalelerin ardından, konaklar hızla kafe, restoran, butik otel eğlence mekanlarına dönüştürülüyor.
YAPILARIN MİMARİ RUHU GÖLGELENİYORYüzyıllık yaşam alanlarının ticari birer meta haline getirilmesi, yapıların tarihsel işlevini mimari ruhunu gölgeliyor. Ermeni evlerinin özgün iç mekan tasarımları, ticari kaygılarla yapılan dekoratif müdahalelerle yapısal tahribata açık hale geliyor. Yükselen mülk değerleri ticarileşme baskısı, mahallenin eski sakinlerinin yerel ailelerin bölgeden uzaklaşmasına neden oluyor. Yaşayan mahalle dokusu, yerini akşamları ışıkları sönen, sadece günübirlik turistlerin uğradığı yapay vitrine bırakıyor.
KENTİN HAFIZA MEKANI RANTA AÇILIYORDeprem yaralarını sarmaya çalışan kentin hafıza merkezlerinden biri olan Bey Mahallesi genelinde yaşanan ticari dönüşüm, yerel yönetimlerin koruma politikalarına ışık tutuyor. Tarihi yapıların kamusal fayda gözetilmeden ticari ranta açılması, kentin çok kültürlü geçmişine ait izlerin zamanla silinmesi tehlikesini doğuruyor. Kültürel mirasın gerçek anlamda korunabilmesi için koruma projelerinin ticari odaklı yaklaşımlardan arındırılması; kent hafızasını, tarihsel kimliği mahalle yaşamını merkezine alan kamusal denetim mekanizmasının gerekliliği gerçeklik olarak duruyor. (MEZOPOTAMYA AJANSI)
