Microsoft Azure Local, ilk dönemlerinde temel olarak Hyper-V Storage Spaces Direct üzerine kurulu HCI çözümü olarak konumlandırılıyordu. Ancak 2026 itibarıyla Azure Local, yalnızca sanal makine çalıştıran platform olmaktan çıktı.
Bugün Azure Local; VMware’den geçiş, external SAN altyapıları, branch office senaryoları, disconnected private cloud, Kubernetes, GPU destekli AI iş yükleri virtual desktop çözümlerini kapsayan daha geniş platform ailesine dönüştü.
nedenle Azure Local değerlendirirken yalnızca “kaç node’lu cluster kurulacak?” sorusuna odaklanmak yeterli değil. Öncelikle hangi deployment type’ın kullanılacağı belirlenmelidir.
Azure Local’ın gelişimiAzure Local’ın temeli Windows Server Hyper-V Storage Spaces Direct teknolojilerine dayanıyor. Azure Stack HCI döneminde Azure registration, monitoring billing özellikleri platforma eklendi.
23H2 sürümüyle birlikte deployment, update virtual machine yönetimi Azure portal Azure Arc üzerinden yapılmaya başlandı. Kasım 2024’te Azure Local olarak yeniden adlandırıldı.
2026 yılında ise önemli mimari değişiklik yaşandı. Hyper-converged cluster, Azure Local’ın tek kullanım modeli olmaktan çıkarak farklı deployment türlerinden biri haline geldi.
Azure Local deployment modelleriAzure Local ortamlarında kullanılabilecek temel deployment modelleri aşağıdaki gibidir:
Deployment modeliÖlçekTemel özellikHyper-converged1–16 makineCompute Storage Spaces Direct aynı altyapıdaRack-aware clusterEn fazla 8 makineİki rack arasında rack-level resilienceHyper-converged with external SAN1–16 makineFibre Channel veya iSCSI SAN desteğiDisaggregated1–64 makineCompute storage ayrı ölçeklenirMulti-rack100’den fazla makineBüyük veri merkezleri için sabit tasarımDisconnected operations64 makineye kadar workload clusterAzure bağlantısı olmadan local control planeSmall form factorTekil compact cihazlarLinux tabanlı, container odaklı yapıExternal SAN kullanan ortamlarda Fibre Channel desteği 2604, iSCSI desteği ise 2607 sürümüyle genel kullanıma sunuldu. model, mevcut SAN yatırımlarını korumak isteyen kurumlar için Azure Local’ı daha uygulanabilir hale getirdi.
1. VMware’den Azure Local’a geçişBroadcom’un VMware lisanslama modelinde yaptığı değişiklikler, birçok kurumun alternatif platformları değerlendirmesine neden. noktada Azure Local, özellikle Microsoft teknolojilerinin yoğun kullanıldığı kurumlarda güçlü seçenek olarak öne çıkıyor.
Azure Migrate, VMware sanal makinelerinin Azure Local’a taşınması için kullanılabiliyor. External SAN desteğinin devreye girmesiyle birlikte kurumlar mevcut Fibre Channel veya iSCSI yatırımlarını koruyabiliyor.
özellikle yıllardır kullanılan hâlâ yeterli kapasiteye sahip olan SAN altyapılarının yeniden değerlendirilmesini sağlıyor. Kurumlar, Storage Spaces Direct’e geçmeden Azure Local üzerinde SAN-backed virtual machine altyapısı kurabiliyor.
Ancak external SAN disaggregated deployment modellerinin cloud-connected hyper-converged mimariye göre farklı licensing seviyeleri maliyetleri bulunuyor. nedenle teknik tasarım kadar licensing analizi yapılmalı.
2. Branch office edge senaryolarıAzure Local yalnızca büyük veri merkezleri için tasarlanmış platform değil. Tek node, iki node veya üç node’lu switchless cluster yapıları; branch office, retail, üretim tesisi industrial edge ortamlarında kullanılabiliyor.
ortamlarda genellikle birkaç kritik virtual machine, local application edge service çalıştırılıyor. Azure Local’ın merkezi Azure yönetimi sayesinde farklı lokasyonlardaki sistemler aynı operasyon modeliyle yönetilebiliyor.
Üretim ortamlarında Azure IoT Operations’ın Azure Local üzerinde AKS çalıştırılması önemli kullanım senaryolarından. Böylece cihazlardan gelen veriler local olarak işlenebiliyor yalnızca gerekli bilgiler merkezi sistemlere aktarılabiliyor.
Small form factor deployment modeli ise henüz preview aşamasında. model daha çok container çalıştırmaya odaklanıyor Azure Local VM desteği sunmuyor. nedenle üretim tasarımlarında kullanılmadan önce genel kullanıma açılması beklenmeli.
3. Sovereign disconnected private cloudAzure Local’ın en dikkat çekici kullanım alanlarından biri disconnected operations modelidir. mimaride Azure Local, Azure bağlantısı olmadan çalışabilecek local control plane yönetilir.
Local control plane içerisinde aşağıdaki bileşenler yer alabilir:
- Azure portal deneyimi,
- Azure Resource Manager,
- RBAC,
- Azure Policy,
- Key Vault,
- Azure Container Registry.
sayede yüksek güvenlik gerektiren, internet bağlantısının sınırlı olduğu veya verinin kurum dışına çıkmasının istenmediği ortamlarda Azure benzeri yönetim modeli oluşturulabilir.
Disconnected mimaride yönetim için üç node’lu ayrı management cluster kullanılır. cluster üzerinde workload çalıştırılmaz. Workload cluster’lar ise Azure Local virtual machines, Arc-enabled servers AKS altyapılarını barındırır.
Microsoft’un Sovereign Private Cloud yaklaşımı kapsamında aşağıdaki servisler öne çıkıyor:
- Microsoft 365 Local,
- Exchange Server,
- SharePoint Server,
- Skype for Business Server,
- SQL Server on Azure Local,
- GitHub Enterprise Local,
- Foundry Local,
- AKS.
Ancak Azure Virtual Desktop disconnected operations kapsamında desteklenmiyor. Virtual desktop ihtiyacı olan kurumların bölümü connected deployment olarak tasarlaması gerekiyor.
4. Büyük veri merkezleri rack-level resilienceRack-aware clustering, iki farklı rack veya oda arasında çalışan rack’in tamamen kaybedilmesi durumunda hizmetin devam etmesini sağlayan deployment modelidir.
mimaride iki rack arasında round-trip latency değerinin 1 ms veya altında olması gerekir. Rack-aware cluster en fazla sekiz makineyle sınırlıdır yalnızca yeni deployment’lar için kullanılabilir. External SAN desteği modelde bulunmaz.
Daha büyük ortamlar için disaggregated deployment 64 makineye kadar ölçeklenebilir. modelde compute storage ayrı ölçeklenir storage tarafında SAN kullanılır.
100’den fazla makine binlerce core gerektiren veri merkezlerinde ise multi-rack deployment modeli kullanılır. Multi-rack yapılar sabit hardware design, managed network fabric belirli Azure bölgelerine bağlantı gerektirir.
5. Virtual desktop altyapılarıAzure Local’ın güçlü olduğu alanlardan biri Azure Virtual Desktop Windows 11 Enterprise multi-session desteğidir.
Multi-session mimarisinde birden fazla kullanıcı aynı session host üzerinde çalışabilir. yapı, kullanıcı başına ayrı virtual machine çalıştırma zorunluluğunu ortadan kaldırarak VDI maliyetlerini azaltır.
2026 yılında Azure Virtual Desktop Hybrid’in genel kullanıma açılmasıyla birlikte AVD session host’ları Hyper-V, VMware vSphere, Nutanix AHV fiziksel hardware üzerinde çalıştırılabilir hale geldi.
Ancak önemli fark bulunuyor: AVD Hybrid üzerinde Windows 11 multi-session desteği yoktur. platformlarda genellikle single-session virtual desktop veya Windows Server session host kullanılır.
Windows 11 Enterprise multi-session desteğiyle birlikte on-premises VDI ihtiyacı olan kurumlar için Azure Local hâlâ özel konumda bulunuyor.
6. Kubernetes, GPU AI iş yükleriAzure Local, virtual machine altyapısının yanında Kubernetes AI iş yüklerini destekliyor.
AKS enabled by Azure Arc Kubernetes cluster’ları Azure portal veya Azure CLI üzerinden kurulup yönetilebiliyor. GPU tarafında ise iki temel yöntem kullanılıyor:
- Discrete Device Assignment: GPU’nun tamamı tek virtual machine’e atanır.
- GPU Partitioning: GPU, birden fazla virtual machine arasında tırılır.
AKS üzerindeki GPU kullanımı için ise DDA modeli öne çıkıyor. GPU partitioning desteği AKS Arc tarafında henüz bulunmadığı için her Kubernetes worker node’u fiziksel GPU’ya ihtiyaç duyabiliyor.
nedenle AI tasarımlarında yalnızca CPU memory planlaması yeterli değildir. Fiziksel GPU sayısı, GPU modeli her node’daki GPU dağılımı baştan planlanmalıdır.
Foundry Local, KAITO Agentic Retrieval gibi AI çözümleri Azure Local üzerinde değerlendirilebiliyor. Ancak servislerin kısmı hâlâ preview aşamasında bulunuyor.
7. Legacy Windows iş yükleriAzure Local’ın geçmişte öne çıkan avantajlarından biri Extended Security Updates desteğiydi. Ancak ESU kuralları 2026 yılında değişti.
Windows Server 2016, 12 Ocak 2027’ support lifecycle sonuna ulaşıyor. işletim sistemi için Azure Local üzerinde otomatik olarak ücretsiz ESU sağlanacağı varsayılmamalı. Kurumların upgrade planı oluşturması veya ESU maliyetini ayrıca bütçelendirmesi gerekiyor.
Hotpatch tarafında ise Windows Server 2022 2025 Datacenter: Azure Edition VM’leri restart gerektirmeden security update alabiliyor. Bununla birlikte hotpatch artık tek başına Azure Local tercih sebebi olmaktan çıkmış durumda.
Trusted Launch, Secure Boot, vTPM virtualization-based security gibi özellikler ise Azure Local üzerindeki virtual machine’lerin security posture’unu güçlendiriyor.
Azure Local platformların karşılaştırması PlatformGüçlü olduğu alanDikkat edilmesi gereken noktaAzure LocalAzure integration, AVD multi-session, AKS, GPU, sovereign cloudAzure bağımlılığı licensing modeliVMwareOlgun ecosystem geniş hardware desteğiBroadcom sonrası licensing maliyetleriNutanixVendor neutrality mature HCIYüksek licensing maliyetiProxmox VEDüşük maliyet açık yapıManaged Kubernetes Azure-native servis eksikliğiHyper-V + System CenterMicrosoft odaklı klasik datacenter yönetimiAzure Local kadar bütünleşik cloud control plane sunmamasıOpenShift VirtualizationContainer VM iş yüklerini birlikte çalıştırmaKubernetes operasyon deneyimi gerektirmesiProxmox, Linux bilgisi güçlü maliyet hassasiyeti bulunan kurumlar için önemli VMware alternatifi haline geldi. Nutanix, vendor neutrality arayan büyük kurumlarda güçlü seçenek olarak öne çıkıyor.
OpenShift Virtualization ise container-first yaklaşımı benimseyen virtual machine iş yüklerini Kubernetes platformuyla birleştirmek isteyen kurumlar için anlamlı alternatif sunuyor.
Hyper-V System Center ise mevcut Microsoft altyapısını korumak isteyen klasik datacenter işletim modelinden vazgeçmek istemeyen kurumlar için hâlâ geçerli.
Azure Arc’ın rolüAzure Arc, Azure Local’ın ötesine geçen ortak management plane sağlıyor. Arc sayesinde farklı platformlar Azure üzerinden yönetilebilir hale geliyor:
- Azure Local,
- VMware vSphere,
- Hyper-V,
- Nutanix,
- Proxmox,
- AWS GCP üzerindeki sunucular,
- OpenShift Kubernetes cluster’ları.
Azure Policy, Microsoft Defender for Cloud, Azure Monitor Azure Update Manager gibi servisler farklı altyapılar üzerinde ortak governance sağlıyor.
nedenle birçok kurum için en doğru yaklaşım, mevcut altyapıyı önce Azure Arc yönetilebilir hale getirmek Azure Local’a geçişi hardware yenileme veya licensing yenileme dönemine bırakmak olabilir.
Azure Local, 2026 itibarıyla yalnızca HCI platformu değildir. Aynı ürün adı altında farklı deployment modellerini, SAN-backed altyapıları, disconnected private cloud senaryolarını, Kubernetes GPU iş yüklerini araya getiren geniş platform ailesi sunmaktadır.
nedenle Azure Local projesinin ilk adımı hardware seçmek değil, deployment type’ı belirlemek olmalıdır.
Azure Local özellikle aşağıdaki ihtiyaçlar bulunan kurumlarda öne çıkmaktadır:
- VMware’den çıkış,
- Azure portal üzerinden on-premises yönetim,
- Windows 11 multi-session VDI,
- Kubernetes GPU tabanlı AI,
- Mevcut SAN yatırımını koruma,
- Sovereign veya disconnected cloud,
- Microsoft teknolojileriyle bütünleşik operasyon.
Buna karşılık düşük maliyetli Linux odaklı ortamlar için Proxmox, vendor bağımsızlığı arayan kurumlar için Nutanix, container-first organizasyonlar için OpenShift klasik Microsoft datacenter yapıları için Hyper-V System Center daha uygun olabilir.
Azure Local’ın temel avantajı, Azure operating modelini kurumun kendi hardware altyapısına taşımasıdır. Azure Arc ise modelin farklı platformlara genişletilmesini sağlayarak kurumların tek seferde büyük dönüşüm yapmak zorunda kalmadan aşamalı ilerlemesine imkân verir.
konuyla ilgili forum tartışmaları- Kullanıcı değişikliği sonrası Azure Devops lisansı ne olur?
- Multi App Kiosk Autologin Sorunu
- Virus Scan Failed
- Intune Win32 uygulaması AzCopy yükleniyor ama 'Committing' aşamasında takılıyor
- Microsoft Azure Ortamında Radius Nasıl Kurulur?
- Lokal DC/AD'yi Microsoft Entrada platformuna taşıma
