Artı Gerçek - ABD'nin Türkiye Büyükelçisi Tom Barrack, 9 Ekim’ Doha’ düzenlenen “Küresel Perspektifler” etkinliğinde CNN’den Becky Anderson’a değerlendirmelerde bulundu.
ABD İran arasında yakın gelecekte kapsamlı nihai barış anlaşmasının zor göründüğünü belirten Barrack, tarafların askeri gerilime ara verme konusunda uzlaşmaya son derece yakın olduğunu söyledi.
Katar, Pakistan müttefiklerin tarafları süreç üzerinde anlaşabilecekleri noktaya getirmek için çaba gösterdiğini belirten Barrack, şöyle konuştu:
“Katar, Pakistan tüm müttefiklerimiz, bizi süreç üzerinde anlaşabileceğimiz odaya getirme konusunda çok iyi iş çıkardılar sonuca yakınız. Sanırım sonunda 'haydi mola verelim' diyebileceğimiz noktaya ulaşmaya çok ama çok yakınız.”
'İRAN'LA İLETİŞİM KURMAK ZORLAŞIYOR'İranlı yetkililerle güvenilir iletişim kanalı kurmanın giderek zorlaştığını kabul eden Barrack, bunun kriz boyunca ABD’nin muhatabı olan üst düzey İranlı yetkililerin öldürülmesinden kaynaklandığını belirtti.
Barrack, “İran içindeki muhataplarımızı ortadan kaldırdıkça, doğrudan iletişim kurmak çok daha zor hale geliyor”.
TÜRKİYE, SUUDİ ARABİSTAN PAKİSTAN'IN DİPLOMATİK TEMASLARIBölgesel güçlerin çatışmayı yönetmede aktif rol aldığı yeni diplomatik döneme girildiğini söyleyen Barrack, Türkiye, Suudi Arabistan Pakistan’ın gerilimi düşürmek amacıyla Tahran’la yürüttüğü temasları değerlendirdi.
Barrack, “ inanılmaz tablo. Biz onlarla aynı hizada hareket ederken Suudi Arabistan, Pakistan Türkiye tansiyonu düşürmek için aynı anda İran'a seyahat ediyor. Hepimiz farklı dış politika modeline alışıyoruz” ifadelerini kullandı.
Ortadoğu’daki hükümetlerin ABD’nin bölgedeki askeri varlığının ötesini düşünmek İran’la ilişkilerini uzun vadeli yönetmek zorunda olduklarını belirten Barrack, bölge ülkelerinin yaklaşımını sözlerle aktardı:
“Bölge ülkeleri 'Amerika, siz eninde sonunda evinize döneceksiniz, biz ise burada yaralı aslanla baş başa kalacağız' diye düşünüyor.”
'BÜYÜK İSRAİL' '2.0 OSMANLI İMPARATORLUĞU' TARTIŞMASIİsrail Türkiye arasındaki gerilime değinen Barrack, “Büyük İsrail” hedefiyle ilgili tartışmaları yanılsama olarak nitelendirdi.
Barrack, “İzlenen yolun 'Büyük İsrail' hedefiyle ilgisi yok, bence tamamen illüzyondan ibaret. İstanbul’daki kamuoyu 'Büyük İsrail' söylemleriyle karşılaşırken, Tel Aviv’deki kamuoyu '2.0 Osmanlı İmparatorluğu' söylemleriyle yüzleşiyor. Bunların büyük kısmı somut politikalardan ziyade siyasi algılardan ibaret”.
'OSMANLI İNGİLİZLER AYRILDI, ŞİMDİ BİZ BURADAYIZ'ABD’nin Ortadoğu’daki varlığını geçmişteki güçlerle kıyaslayan Barrack, Osmanlı İmparatorluğu İngiltere’nin bölgedeki güvenlik garantörlüğü rollerini hatırlattı.
Barrack, ABD’nin bölgedeki rolüne ilişkin ifadeleri kullandı:
“ daha önce yaşandı. Osmanlı İmparatorluğu güvenlik garantörüydü, ardından bölgeden ayrıldı. İngilizler geldi, güvenlik garantörü oldular onlar ayrıldı. Şimdi biz buradayız ayrılmıyoruz. Yalnızca artık bütün sorumluluğu tek başımıza üstlenmeyeceğimizi söylüyoruz. Bölge ülkelerinin sürece katılması gerekiyor.”
Mevcut kriz ortamından netlik doğabileceğini savunan Barrack, İsrail’in jeopolitik komşularıyla yaşayabileceği diplomatik çözümün geriye kalan tek seçenek olduğunu dile getirdi.
'SURİYE, İSRAİL İLE NORMALLEŞME İSTİYOR'Barrack, Suriye’yi olası diplomatik uzlaşmanın örneklerinden biri olarak gösterdi. Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara’nın Şam’ın İsrail’le çatışma arayışında olmadığını açıkça belirttiğini söyleyen Barrack, “El-Şara, İsrail’e karşı saldırgan olmadığını barış normalleşme anlaşması istediğini açıkça belirtti”.
Barrack, İsrail’in devam eden çatışmanın sonuçlarından giderek daha fazla endişe duyduğunu ima.
İsrail Suriye arasında herhangi anlaşma duyurmayan normalleşme için takvim vermeyen Barrack’ın açıklamaları, Suriye’nin diplomatik düzenlemelere yönelik müzakere isteğini ortaya koydu.
'MISIR MEKKE ANLAŞMASI'NIN DIŞINDA KALDI'Barrack ayrıca Mısır’ın Mekke Anlaşması’nın dışında kaldığını doğruladı. durumun Kahire’nin İsrail mevcut barış antlaşması Yunanistan yaptığı deniz güvenlik anlaşmasından kaynaklandığını belirten Barrack, anlaşmanın katılımcılarına ilişkin ayrıntı vermedi.