Breda'nın "park içindeki şehir" vizyonunun en önemli adımı olan Nieuwe Mark projesi, suyun kentin kalbine dönmesini sağlayarak doğayı kentsel dokuya entegre ediyor.
Fotoğraflar: Walter Herfst
Andrew van Egmond, ODC architecture, Stadsingenieurs Breda Studio Mars tasarım ekibinin imzasını taşıyan Nieuwe Mark’ın dönüştürülmesi projesi, Breda’nın “park içindeki şehir” kentsel vizyonunu Avrupa’nın Ulusal Park Şehri ünvanını pekiştirerek suyun kentin kalbine geri kazandırılmasını sağlıyor doğayı kentsel dokunun merkezine taşıyor.
Avrupa Bölgesel Kalkınma Fonu desteğiyle GreenQuays adı altında hayata geçirilen proje; Breda Belediyesi, TU Delft, Natuurplein Baronie, Wageningen Üniversitesi & Araştırma (WUR), Van den Berk Fidanlıkları, Brabantse Delta Su Kurulu BLASt olmak üzere sekiz ortağın iş birliğiyle geliştirildi. Nehrin yukarı aşağı kesimlerinin yeniden birbirine bağlanmasıyla bitki hayvanların yerleşebileceği yeni alanlar açılırken, rıhtım duvarları sayesinde Mark nehri boyunca başka yerde bulunmayan özgün habitat yaratıldı.
Tasarım sürecinde WUR, iklim adaptasyonunu artırmak amacıyla sert yüzeylerin azaltılması yeşillendirme önerilerinde bulunurken; TU Delft, rıhtım duvarlarının en uygun şekilde yeşillendirilmesi için harç denemeleri gerçekleştirdi. Projenin en yenilikçi yönlerinden biri, rıhtım duvarının tuval gibi ele alınarak doğa kültür temalarını yansıtacak şekilde tasarlanması. Tuğla desenleri, eğim açıları, derz genişlikleri özel harçlar bitki hayvan yaşamına ev sahipliği yapacak biçimde özenle kurgulandı.
Nehrin şehir içinden akarken değiştirdiği karaktere uyum sağlayan köprü tasarımı, kent suyun buluştuğu noktaları vurguluyor. İlk tamamlanan köprü olan tarihi Tolbrug, zarif akışkan yapısıyla hareket vurgusu yaparken, sağlam ayakları kamusal alanda vakit geçirilecek alanlar sunuyor. Markdal’ın doğal bitki örtüsünden ilham alan çayır, uzun otsu kenar bitkileri çalı formları, çok katmanlı yaklaşımla yerel kent doğasıyla harmanlandı.
Proje, kentsel restorasyon yoluyla doğayı şehre getirme hedefini başarıyla hayata geçirerek kentsel ekolojik gelişimde yeni standart belirliyor.
