Çin’ Halk Kurtuluş Ordusu yakın ilişkileri bulunan Northwestern Polytechnical University, ABD’nin ihracat kısıtlamalarına rağmen iki adet Nvidia H200 yapay zekâ çipi satın. Üniversitenin 21 Ekim 2026 tarihli satın alma kaydında, işlem için 874 bin 700 yuan (yaklaşık 123 bin dolar) ödendiği belirtiliyor. Satın alma kayıtları, Çin’deki askerî bağlantılı kurumların yerel tedarikçiler üzerinden ABD’nin kısıtladığı yüksek performanslı işlemcilere işlemcileri kullanan sunucu hizmetlerine erişebildiğini gösteriyor.
Nvidia H200 Çipleri Yerel Tedarikçi Üzerinden AlındıÇin’in kuzeybatısındaki Xi’an kentinde faaliyet gösteren Northwestern Polytechnical University, iki H200 işlemcisini doğrudan Nvidia’dan değil, Shaanxi Bosuan Network Technology adlı yerel şirket üzerinden temin. Üniversitenin internet sitesinde yayınlanan satın alma belgesine göre işlem, kurumun yönetim fakültesi adına gerçekleştirildi. Söz konusu kayıt, ABD’nin ihracat denetimi altındaki ileri seviye yapay zekâ donanımlarının Çin’deki alıcılarla buluşmasında yerel şirketlerin rolünü ortaya koyuyor.
Nvidia H200, gelişmiş yapay zekâ modellerinin eğitilmesi çalıştırılması için tasarlanan şirketin en güçlü işlemcileri arasında bulunuyor. ABD’nin ihracat kuralları, işlemcilerin Çin’e gönderilmesini lisans onayına bağlıyor. ABD Ticaret Bakanlığı’nın Entity List olarak bilinen yaptırım listesinde bulunan Northwestern Polytechnical gibi kurumlara yönelik lisans başvuruları ise genel olarak reddedilme politikası kapsamında değerlendiriliyor.
Üniversitenin ABD kısıtlamalarına rağmen H200 işlemcilere erişimi, yalnızca doğrudan donanım satın alımıyla sınırlı kalmadı. Satın alma belgeleri, kurumun yıl içinde Çinli şirketlerden kiraladığı hesaplama kapasitesi üzerinden H200 başka Nvidia işlemcilerine eriştiğini gösteriyor. Reuters’ın incelediği 2026 tarihli 26 kamu alımı şirket kaydı, Çin’deki üniversitelerle araştırma kuruluşlarının kısıtlı işlemcileri yerel tedarikçilerden satın aldığını veya donanımları içeren sunucuları kiraladığını ortaya koyuyor.
Northwestern Polytechnical University, Çin savunma sanayisiyle bağlantılı yedi üniversiteden oluşan “National Defense Seven Sons” olarak bilinen grubun üyeleri arasında yer alıyor. Üniversite, askerî uçaklar, füzeler uydularla ilgili araştırmalar yürütüyor. ABD Ticaret Bakanlığı, kurumun füze yayılmasına ilişkin faaliyetlere askerî araştırmalara katıldığı iddiaları nedeniyle üniversiteyi 2001 yılında Entity List kapsamına.
Washington yönetimi, 2019 yılında üniversiteye yönelik ihracat kısıtlamalarını daha sıkılaştırdı. Yeni düzenlemelerle ABD menşeli kontrollü teknolojilerin kuruma ihracatı, istisnai durumlar dışında ret politikası kapsamına girdi. nedenle üniversitenin H200 işlemcileri yerel şirket üzerinden satın alması, ABD’nin ihracat denetimlerinin Çin içindeki tedarik zincirleri karşısındaki etkinliğini yeniden gündeme taşıyor.
ABD Başkanı Donald Trump yönetimi, ocak ayında H200 işlemcilerin belirli koşullarla Çin’e ihracatına vaka bazında izin vermeye başladı. Ancak söz konusu politika, Entity List kapsamındaki kurumlara uygulanan ayrı kısıtlamaları kaldırmadı. Ocak ayında açıklanan lisans koşulları, onay verilen işlemcilerin kara listedeki kuruluşlar veya askerî son kullanıcılar tarafından uzaktan kullanılmasını önleyecek güvenlik önlemleri içeriyor.
Northwestern Polytechnical University’nin siber güvenlik fakültesi, ocak ayında sekiz H200 işlemci içeren sunuculara erişim için iki ayrı yedi aylık sözleşme imzaladı. Sözleşmelerin değeri 441 bin 700 yuan 441 bin yuan olarak kayıtlara geçti. Belgelerde kiralanan hesaplama kapasitesinin yapay zekâ modellerinin ince ayarı pekiştirmeli öğrenme eğitiminde kullanılacağı belirtildi.
Üniversite, Nvidia’nın A100 A800 işlemcilerini içeren sunuculara erişim sağladı. Her iki model ABD’nin Çin’e yönelik ihracat kısıtlamaları kapsamında bulunuyor. Kayıtlarda yer alan H200, A100 A800 modelleri arasında en gelişmiş işlemci olarak öne çıkıyor. Ancak satın alma belgeleri, kiralanan sunucuların fiziksel konumunu veya işlemcilerin hangi tedarik kanallarından geldiğini ayrıntılı biçimde açıklamıyor.
Çin’ kamu alımlarıyla ilgili mevzuat, kurumların sözleşme imzalamadan önce seçilen tedarikçilerin siparişi yerine getirebilecek kapasiteye sahip olduğunu doğrulamasını gerektiriyor. Buna rağmen kamuya açık belgeler, işlemcilerin menşei sunucuların işletildiği yer konusunda sınırlı bilgi sunuyor. durum, kısıtlı donanımların Çin’deki kurumlara hangi kanallardan ulaştığının belirlenmesini zorlaştırıyor.
Reuters’ın incelediği kayıtlar, Nvidia işlemcilerine yönelik tedarik faaliyetlerinin tek üniversiteyle sınırlı olmadığını gösteriyor. Shenzhen University, eylül ayında üç adet H100 işlemciyi 769 bin 800 yuan karşılığında satın. Wuhan University of Technology ise haziran ayında H100 işlemci içeren sunucuya 355 bin yuan ödedi; ayrıca dört A100 işlemciyi 344 bin yuan karşılığında temin.
Çin’in savunma sanayisiyle bağlantılı üniversiteler benzer alımlar gerçekleştirdi. National Defense Seven Sons grubunda bulunan Beihang University, nisan ayında dört adet A800 işlemciyi 489 bin yuan karşılığında satın. Havacılık uzay araştırmalarında faaliyet gösteren kurum, askerî havacılık programlarıyla bağlantılı çalışmalar yürütüyor.
Çin Bilimler Akademisi Üniversitesi için temmuz eylül aylarında yayınlanan iki kamu alım duyurusu H800 A800 işlemcileri kullanan hesaplama hizmetlerinin tedarik edildiğini gösteriyor. Duyurulardan birinde H800 erişimi için işlemci başına saatlik 10 yuan ücret belirtiliyor. Ocak ayındaki başka sözleşmede ise Shenzhen merkezli kamu kuruluşu için altı A100 işlemcinin 484 bin 800 yuan değerinde satın alındığı kaydediliyor.
Reuters daha önce Çinli kurumların Super Micro Computer, Dell Gigabyte tarafından üretilen sunucuların içine yerleştirilmiş kısıtlı Nvidia işlemcilerini yerel satıcılardan temin ettiğini bildirmişti. Ajans ayrıca yurt dışındaki stoklardan üçüncü ülke aracılarından sağlanan işlemciler üzerinden Çin’ gelişen kayıt dışı tedarik pazarını belgelemişti. Geçen hafta yayınlanan başka haberde ise az miktarda H200 işlemcinin dolaylı kanallardan Çin’e ulaştığı, Pekin yönetiminin büyük ölçekli ithalatlara henüz onay vermediği aktarılmıştı.
Çin’deki işlemci alımları, Nvidia Üst Yöneticisi Jensen Huang’ın ABD’ daha esnek ihracat kuralları için yürüttüğü lobi faaliyetlerinin yeniden tartışılmasına yol. Huang, Amerikan şirketlerinin Çin pazarına satış yapmaya devam etmesinin ABD’nin teknolojik liderliğini koruyacağını Çinli müşterilerin Amerikan teknolojilerine bağlı kalmasını sağlayacağını savunuyor.
ABD Kongresi’ndeki bazı üyeler ise Nvidia’nın en gelişmiş yapay zekâ işlemcilerine erişimin Çin’in askerî kapasitesini artırabileceği görüşünde. işlemcilerin silah tasarımı, istihbarat analizi askerî modernizasyon çalışmalarında kullanılabilecek yapay zekâ sistemlerinin geliştirilmesini hızlandırabileceği değerlendiriliyor. Cumhuriyetçi Demokrat milletvekilleri, çip takibi ihracat denetimlerinde Kongre gözetiminin artırılması gibi önlemleri gündeme getiriyor.
Üç Cumhuriyetçi komite başkanı, Huang’ın Çin istihbaratıyla bağlantılı olduğu iddia edilen kişiyle temaslarına ilişkin haberlerin ardından 18 Kasım’ kendisiyle görüşmek üzere bilgilendirme talep. Northwestern Polytechnical University, Nvidia ABD Ticaret Bakanlığı bünyesindeki Sanayi Güvenlik Bürosu, Reuters’ın yorum taleplerine yanıt vermedi. Çinli üniversiteler satın alma kayıtlarına ilişkin sorulara karşılık vermedi.
