Rusya’nın Starlink’e alternatif olarak geliştirdiği Rassvet uydu haberleşme sistemi, Ukrayna üzerinde düzenli kapsama sağlamaya başladı. Militarnyi’nin uydu haberleşme uzmanı Volodymyr Stepanets’e dayandırdığı bilgilere göre sistem, her gün en az iki kez saatten uzun süreyle güvenilir bağlantı imkânı sunuyor.
Rassvet sistemi, 2020 yılında Rus telekomünikasyon şirketi MegaFon bünyesinde araştırma birimi olarak kurulan daha sonra IKS Holding çatısı altında bağımsız yapıya dönüşen Bureau 1440 tarafından geliştiriliyor.
İlk uydu grubu operasyonel yörüngeye yerleşti
Bureau 1440, operasyonel nitelikteki ilk 16 Rassvet uydusunu 23 Mart 2026’ Plesetsk Kozmodromu’ndan fırlattı. Haberde yer alan bilgilere göre 31 Temmuz 2026 itibarıyla uydulardan 12’si planlanan 550 kilometrelik yörünge irtifasına ulaştı.
REKLAMÜç uydunun yükselişini sürdürdüğü, uydunun ise muhtemel üretim hatası nedeniyle kaybedildiği bildirildi.
Stepanets, mevcut uyduların zincir benzeri yapı oluşturduğunu yaklaşık 90 dakikalık aralıklarla farklı bölgeler üzerinden geçtiğini belirtti. Uzman, sistemin henüz kesintisiz kapsama sağlamadığını ancak mevcut yoğunluğun önceki aşamalara göre belirgin şekilde arttığını ifade.
Ukrayna üzerinde günlük iletişim pencereleri
Uydu takip verileri, Rassvet ağının Ukrayna üzerinden günde yaklaşık dört kez geçtiğini gösteriyor. geçişlerin yalnızca iki veya üçünde uyduların, yer terminalleriyle istikrarlı bağlantı kurulmasına imkân verecek yüksekliğe ulaştığı belirtiliyor. Kullanılabilir geçişlerin yaklaşık 60 ila 90 dakika sürdüğü aktarılıyor.
Ukraynalı analistler, söz konusu zaman aralıklarının Rus birlikleri tarafından çeşitli insansız sistemlerin uydu bağlantısı üzerinden kontrol edilmesinde kullanılabileceğini değerlendiriyor. sistemler arasında deniz dronları Geran-2, Geran-3 Geran-4 platformları temelinde geliştirilen ağır taarruz keşif dronları gösteriliyor. Ancak araçların hâlihazırda Rassvet üzerinden operasyonel olarak kontrol edildiğini doğrulayan kesin bilgi bulunmuyor.
Terminaller seri üretime hazırlanıyor
Bureau 1440 tarafından geliştirilen kullanıcı terminallerinin uzunluk genişliğinin 60 santimetreye kadar çıktığı, ağırlığının ise 15 kilogramın altında olduğu bildirildi.
Terminallerin saniyede 1 gigabite kadar veri aktarım kapasitesi sunduğu eksi 40 artı 40 derece arasındaki sıcaklıklarda çalışabilecek şekilde tasarlandığı belirtildi.
Starlink terminallerine benzer biçimde aktif faz dizili anten kullanan cihazlar, uyduları otomatik olarak bulabiliyor, bağlantı kurabiliyor mekanik yönlendirmeye ihtiyaç duymadan iletişimi sürdürebiliyor.
Açık kaynaklı bilgilere göre terminalin temel sürümü tamamlandı seri üretim hazırlıkları devam ediyor. Üretimin ölçek kazanması hâlinde terminallerin Rus ordusunun kullanımına sunulabileceği değerlendiriliyor.
İkinci uydu grubu gizlilik altında fırlatıldı
Rusya, ikinci 16 uyduluk Rassvet-3 grubunu 19 Temmuz 2026’ yine Plesetsk Kozmodromu’ndan fırlattı. Fırlatma öncesinde hava deniz sahalarına ilişkin uyarıların belirsiz sürekli değişen biçimde yayımlandığı, bunun kesin tarih, roket tipi, uçuş rotası taşınan yükün önceden belirlenmesini zorlaştırdığı ileri sürüldü.
Rusya Savunma Bakanlığı Roscosmos’un fırlatmayı önceden kamuoyuna doğrulamadığı, resmi açıklamaların Bureau 1440’ın uyduların başarıyla yerleştirildiğini duyurmasının ardından geldiği kaydedildi. Hollandalı araştırmacı Bart Hendrickx, uygulanan gizliliği Plesetsk çevresinde Aralık 2025’ten itibaren görülen Ukrayna bağlantılı drone faaliyetleriyle ilişkilendirdi.
Kesintisiz kapsama hedefi 2027
Bureau 1440, Rassvet’in ticari faaliyetlerine 2027’ başlamasını planlıyor. Daha önce açıklanan hedeflere göre uydu sayısının 2027’ 250’ye, 2030’ 730’a 2035’te 900’ün üzerine çıkarılması öngörülüyor.
Bununla birlikte mevcut fırlatma temposunun hedeflerin gerisinde kaldığı belirtiliyor. İlk ikinci uydu grupları arasında yaklaşık dört ay bulunurken, planlanan seviyeye ulaşılması için ayda yaklaşık 16 uydunun fırlatılması gerektiği ifade ediliyor. Mevcut dört aylık aralığın korunması durumunda Rusya’nın Mart 2027’ye kadar dördüncü uydu grubunu uzaya gönderebileceği 2027 yazının ortalarında Ukrayna üzerinde kesintisiz kapsama sağlayabileceği tahmin ediliyor.
Görsel: Militarnyi: Defence Blog
